Met sneltreinvaart door de geschiedenis: wat een reis!

Historici zijn doorgaans vergrootglas-mensen. Zij hechten waarde aan detail. Want zij lezen tussen de regels, wikken hun woorden en graven diep. Vaak hebben ze dan ook dikke brillen en een ernstige blik. Ze gaan nooit over één nacht is. Er kan immers heel wat onvoorstelbaars schuilen achter een kleinigheid, ja, ja!

De meeste historische studies zijn dan ook doorwrochte staaltjes vakmanschap die een bepaalde periode uitvoerig onder de loep nemen. Laat ik meteen maar schuld bekennen: ook ik schreef ooit een boek van 600 pagina's over een voetnoot in de geschiedenis (en over voetnoten gesproken: die gebruikte ik bovenmatig graag).

Dit maar om te zeggen dat het gilde der historici de laatste honderd jaar wantrouwig staat tegenover de grote-lijn-trekkers. De panorama-schilders die over de eeuwen heen vliegen alsof het niets is, kwistig strooiend met grote wijsheden, worden vaak op hoongelach onthaald. Want als je wil aantonen hoe het echt was in het verleden, dan kan je er niet met de grove borstel doorgaan. En zevenmijlslaarzen zijn al helemaal not done.

Om al die redenen (en om veel meer) was het lezen van Sapiens een verademing! Eindelijk weer eens iemand die het aandurft om schaamteloos de wereldgeschiedenis te vertellen op zo'n 450 pagina's. Van de prehistorie tot heden. En dat op onderhoudende, spitsvondige en boeiende wijze, bravo!

Nu waren er boekenclubvriendinnen die het allemaal te veel van het goede vonden. Het was te belerend, vonden ze en ze leerden niets nieuws bij.

Dat laatste wil ik met klem tegenspreken! Want sinds ik dit boek gelezen heb, begrijp ik eindelijk de basis van het bankensysteem en heb de kern van het Bouddhisme beet. En ondertussen heb ik me verbaasd over het verschil in wetenschappelijke benadering tussen West en Oost, en het belang van verhalen. Ook kwam ik tot de conclusie dat het graan ons heeft gedomesticeerd en dat de mens al in de prehistorie een ecologische ramp betekende. (en zo kan ik nog wel even doorgaan)

Maar het einde van het boek heeft me nog het meest geraakt. Anno 2014 leek het immers zo goed te gaan met de wereld. Er gloorde hoop dat de mens alsnog zijn eigen aard zou kunnen overstijgen, dat wereldvrede binnen handbereik was en we allemaal één grote familie zouden worden...

Helaas, de tijden veranderen. En juist daarom is historisch perspectief broodnodig. Al zeggen we het zelf.

Yuval Noah Harari, Sapiens, Bezige bij

Reacties

  1. Details? Voetnoten? Geen idee waar je het over hebt! :-D
    Nee, ik herken het meteen. Mijn doctoraal scriptie had 250 voetnoten en een van mijn professoren heeft zijn dissertatie geschreven over de sloten in Zuid Beveland in de 14 en 15e eeuw.

    Dus ik geef eerlijk toe dat ik ook een beetje wantrouwig sta af en toe tegen de grootste overzichten (al vond ik bijvoorbeeld Aan de rand van de wereld weer heerlijk). Dus dank je wel dat je mijn wantrouwen tegen dit boek, dat ik idd al keurig links had laten liggen, hebt weten weg te nemen. Kijk, dan weet je meteen waarom ik jou zo graag volg!! :-)

    Groetjes,

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Ha, ha, de sloten van Zuid-Beverland! Aan zo'n onderwerp zou ik me ook hebben gewaagd. AAn de rand van de wereld ga ik ook eens lezen. Sapiens zal je best bevallen, vooral de eerste hoofdstukken. Volgens de echtgenoot (eveneens historicus en voetnotenfan) zakt het boek wat in aan het einde. Ik vond dat persoonlijk niet zo, dus ik ben benieuwd wat jij daarover denkt!

      Verwijderen
  2. Hoi Jacqueline, dit boek stond al op mijn lijstje van nog te lezen boeken, en ik hoop het dit jaar nog te gaan lezen. Ik houd wel van geschiedschrijvers die een poging doen om van de hele geschiedenis van de mensheid een overzichtelijk verhaal te maken. Ik ben benieuwd wat ik er van zal vinden. Je leest het te zijner tijd wel op mijn blog. Groetjes, Erik

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Dag Erik. Ik denk wel dat je dit een fijn boek gaat vinden. Met heel veel leuke weetjes voor op feesten en partijen ;-)

      Verwijderen
  3. Zo af en toe word ik geconfronteerd met het feit dat ik weinig heb opgestoken van de geschiedenislessen op school... (ik was veel beter in wiskunde) en dan neem ik me voor er meer over te lezen, maar ja, waar begin je dan? Het liefst met een overzicht. Maar dan moet het wel historisch juist zijn en daar ontbreekt het nog weleens aan volgens (kunst)historici in mijn omgeving. Dus ik ben blij dat jij dit aanraadt en ook 'Aan de rand van de wereld' dat Bettina noemt lijkt me boeiend.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. En ik heb dan weer bitter weinig opgelet tijdens wiskunde (en dat is nu met de huiswerkbegeleiding érg merkbaar!) Ik denk wel dat je dit boek leuk vindt, al gaat de schrijver er wel van uit dat je een beetje basis hebt(als in: een soort globaal beeld van wat de zestiende eeuw is of zo) want hij zapt lustig tussen de tijdvakken heen en weer. Veel leesplezier in elk geval!

      Verwijderen
  4. Ik kom dit boek al een paar jaar overal tegen, maar aarzelde nog om het aan te schaffen, want voor hetzelfde geld is het weer zo'n ten onrechte gehypet boek. Nu het echter aanbevolen wordt een van mijn favoriete historici, ga ik het definitief op de verlanglijst zetten.

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Daar zal je zeker geen spijt van hebben hoor, Anna!

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Bedankt voor de tip! Ik zit er nu 30 bladzijden in en het boek bevalt goed. :)

    BeantwoordenVerwijderen
  7. Ik ga ook voor de bijl, hij is voor € 7,50 bij mij twee straten verder af te halen. Wat moet je? :)

    BeantwoordenVerwijderen

Een reactie posten